काठमाडौं – इसराइलको संसदीय निर्वाचनपछि सार्वजनिक भएका एक्जिट पोलले प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतन्याहूको दक्षिणपन्थी गठबन्धन र विपक्षी नेता गादी आइसेनकोट नेतृत्वको समूहबीच कडा प्रतिस्पर्धा देखाएका छन्। प्रारम्भिक अनुमानअनुसार कुनै पनि पक्षले सरकार गठनका लागि आवश्यक ६१ सिटको बहुमत हासिल गर्ने देखिएको छैन।
एक्जिट पोलअनुसार आइसेनकोट नेतृत्वको विपक्षी समूहले ५१ देखि ५३ सिट र नेतन्याहूको गठबन्धनले ५० देखि ५१ सिट प्राप्त गर्ने अनुमान गरिएको छ। त्यस्तै, अरब दलहरूले १७ देखि १८ सिट जित्ने प्रक्षेपण गरिएको छ। इसराइलको संसद् नेसेटमा कुल १२० सिट छन्। सरकार गठन गर्न कम्तीमा ६१ सांसदको समर्थन आवश्यक पर्ने भएकाले निर्वाचनको अन्तिम परिणामसँगै अन्य दलको समर्थन दुवै पक्षका लागि निर्णायक बन्ने देखिएको छ। अमेरिकी अनलाइन समाचार संस्था एक्सियसका अनुसार सुरुवाती एक्जिट पोलमा आइसेनकोटको समूहले सामान्य अग्रता लिए पनि समय बित्दै जाँदा नेतन्याहूको गठबन्धनले उक्त अन्तर घटाएको थियो। यद्यपि, अन्तिम मतपरिणाम सार्वजनिक नभएसम्म सरकार गठनको समीकरण स्पष्ट हुने देखिँदैन।
निर्वाचनमा मतदाताको सहभागिता पनि उल्लेख्य देखिएको छ। इसराइलको निर्वाचनसम्बन्धी निकायका अनुसार मतदान सम्पन्न हुँदासम्म ७७.७ प्रतिशत मतदाताले मत खसालेका थिए। यो सन् २०२२ को निर्वाचनको तुलनामा बढी सहभागिता हो। सन् २०२३ अक्टोबर ७ मा हमासले गरेको आक्रमण र त्यसपछि गाजालगायत क्षेत्रमा जारी युद्ध तथा सुरक्षा व्यवस्थापनलाई लिएर नेतन्याहूको नेतृत्वमाथि प्रश्न उठिरहेका बेला यो निर्वाचन भएको हो। एक्जिट पोल सार्वजनिक भएपछि आइसेनकोटले आफूले विजय हासिल गरेको दाबी गरेका छन्। उनले नेतन्याहूलाई लक्षित गर्दै मतदाताले परिवर्तनको पक्षमा मत दिएको बताएका थिए। ‘नेतन्याहू, यदि तपाईं सभ्य नेता हुनुहुन्थ्यो भने जनताले परिवर्तनका पक्षमा मतदान गरेपछि राजनीतिक मैदानबाट बाहिरिनुहुन्थ्यो,’ आइसेनकोटले भने।
उनले नेतन्याहूलाई राजनीतिक स्वार्थका लागि इसराइलको सुरक्षालाई प्रयोग नगर्न पनि चेतावनी दिएका छन्। नयाँ सरकार गठन नभएसम्म नेतन्याहू कामचलाउ प्रधानमन्त्री रहने भएकाले सेना, सुरक्षा निकाय र गुप्तचर संस्थाका प्रमुखहरूले आफ्नो जिम्मेवारीप्रति सचेत रहनुपर्ने उनको भनाइ थियो। आइसेनकोटले आफूले गठन गर्न चाहेको सरकार तीन प्रमुख सिद्धान्तमा आधारित हुने बताएका छन्। इसराइललाई यहुदी र लोकतान्त्रिक राज्यका रूपमा कायम राख्ने, सबै नागरिकलाई सैन्य तथा राष्ट्रिय सेवामा सहभागी गराउने र हमासलाई विघटन गर्ने उनका प्रमुख प्रतिबद्धता छन्। तर, विपक्षी समूहले एक्जिट पोलमा अग्रता हासिल गरे पनि सरकार गठनको बाटो सहज देखिँदैन। बहुमत जुटाउन अरब दलहरूको समर्थन आवश्यक पर्न सक्ने भए पनि विपक्षी गठबन्धनमा आबद्ध सबै दल ती दलसँग सहकार्य गर्न तयार हुन्छन् कि हुँदैनन् भन्ने स्पष्ट छैन। अर्कोतर्फ, नेतन्याहूको लिकुड पार्टीले आइसेनकोटको याशार पार्टीभन्दा बढी सिट प्राप्त गर्ने अनुमान गरिएको छ। तर इसराइलको संसदीय प्रणालीमा कुनै एउटा दल सबैभन्दा ठूलो बन्नुभन्दा सरकार गठनका लागि आवश्यक गठबन्धनको संयुक्त समर्थन महत्त्वपूर्ण हुन्छ।
अन्तिम मतगणनाले पनि कुनै पक्षलाई स्पष्ट बहुमत नदिएमा सरकार गठनका लागि विभिन्न दलबीच लामो राजनीतिक वार्ता हुन सक्छ। त्यसैले एक्जिट पोलमा देखिएको अग्रताले मात्र सरकार गठनको सुनिश्चितता नगर्ने देखिएको छ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्